Βία είναι η κάθε πράξη που αναγκαζόμαστε να κάνουμε χωρίς τη θέλησή μας. Κακοποίηση είναι η συστηματική προσπάθεια να υποτιμηθεί το άτομο, να δημιουργείται ατμόσφαιρα μόνιμης απειλής στο χώρο που ζει, ο εκφοβισμός ώστε ο αποδέκτης του να υποταχθεί στη θέλησή του. Σε συντριπτική πλειοψηφία, η κακοποίηση αφορά γυναίκες.
      Η κακοποίηση έχει πολλές μορφές – κάποιες δύσκολα αναγνωρίσιμες: λεκτική, σωματική, σεξουαλική, οικονομική, συναισθηματική.

      Η κακοποίηση ξεκινάει από τη σεξιστική αντίληψη που κυριαρχεί ανάμεσα στα φύλα: ότι δηλαδή , το ένα φύλο είναι ανώτερο από το άλλο – στην κοινωνία που ζούμε η γυναίκα θεωρείται η κατώτερη από τον από τον άντρα, για αιώνες

      Η κακοποίηση υπάρχει και συντηρείται από α. Τη σιωπή όχι μόνο της γυναίκας – που δεν τολμάει να τη μοιραστεί με κανένα – αλλά και του περίγυρου β. Την ανοχή του γεγονότος από τον περίγυρο: από την ίδια την οικογένεια της γυναίκας (που, τις περισσότερες φορές, τη συμβουλεύει να «κάνει ότι δεν υπάρχει το πρόβλημα, στο όνομα της οικογένειας» ) γ. Την  ατιμωρησία του θύτη, είτε επειδή η κακοποίηση δε βγαίνει ποτέ από τους τοίχους του σπιτιού είτε επειδή, αν δηλωθεί, δύσκολα γίνεται πιστευτή από τον περίγυρο δ. Την  ανυπαρξία υποδομής, που θα στήριζε τη γυναίκα στην απόφαση της να φύγει από το βίαιο περιβάλλον που ζει

      Όταν χάνεται η ελπίδα ότι ο σύντροφος θα αλλάξει, τότε η γυναίκα αποφασίζει πως πρέπει να κινητοποιηθεί προς κάποια κατεύθυνση. Όποια απόφαση κι αν πάρει είναι δύσκολη και έχει ανάγκη από στήριξη. Οι βασικές δυσκολίες είναι: η παντελής έλλειψης πίστης στις ικανότητές της, η απομόνωση που έχει εξαπολύσει ο σύντροφος με την προοπτική της αναχώρησης της από το σπίτι, η έλλειψη Πρόνοιας για να στηρίξει την πρώτη δύσκολη περίοδο, η ανεργία που έτσι κι αλλιώς υπάρχει, η πιθανή έλλειψη προσόντων για τη σημερινή αγορά εργασίας

      Αυτό που έχει περισσότερο ανάγκη η κακοποιημένη γυναίκα όταν αποφασίσει να ξεφύγει από το φαύλο κύκλο της ζωής της είναι ένα πλαίσιο στήριξης που θα ενθαρρύνει  – χωρίς να πιέζει – τις αποφάσεις της. Έχει σημασία να σεβαστούμε το χρόνο που χρειάζεται η γυναίκα ώστε να κάνει όλα τα βήματα που θα την οδηγήσουν στον τελικό απεγκλωβισμό της. Μέχρι να ξαναβρεί τη χαμένη της αυτοπεποίθηση, η στήριξη μπορεί να αφορά και πρακτικές κινήσεις που νοιώθει ανίκανη να κάνει μόνη της. Σ’ αυτό θα βοηθούσε τα άτομα/ τους φορείς που θα επιθυμούσαν να βοηθήσουν, να γνωρίζουν ότι η κακοποίηση γίνεται σε φάσεις: στόχος θα ήταν να μπορούμε να τις αναγνωρίσουμε ώστε να μην πιέζουμε το άτομο να περάσει σε μια επόμενη, για την οποία δεν είναι έτοιμο, με αποτέλεσμα να το πιέσουμε άσκοπα και να το κάνουμε να νιώσει ενοχή επειδή «δεν ανταποκρίνεται στις προσδοκίες μας»

Τασώ Γαϊτάνη

Ψυχολόγος